In deze nieuwsbrief vertellen we je hoe ver we staan in de gebiedsgerichte studie van de Noorderkempen. Drie concepten geven een mogelijk scenario voor het wonen en het verkeer in de regio. We zetten ook opnieuw een cijfer in de kijker. Dat is deze keer 9,2%, ofwel 9,2% verkeer erbij tegen 2020 als we niets doen aan de huidige situatie in de Noorderkempen.

Veel leesplezier!

Inga Verhaert
Gedeputeerde voor Mobiliteit

Wat gebeurt er nu in de Noorderkempen op verkeerskundig en ruimtelijk vlak? En wat zal daar in de toekomst aan veranderen? In de tweede fase van de mobiliteitsstudie Noorderkempen wil de provincie een zicht krijgen op die huidige en toekomstige evoluties binnen de regio.

In de eerste oriëntatiefase analyseerde de provincie de bestaande verkeersstromen in de Noorderkempen. Ook de ruimtelijke structuur en de geplande ontwikkelingen in de regio zijn bekeken op basis van bestaande studies en plannen. Het resultaat van die eerste fase, de analyse van de huidige situatie, is het vertrekpunt voor de tweede fase van de studie: de onderzoeksfase.  

In die onderzoeksfase focust de provincie op het effect van de huidige en toekomstige ontwikkelingen op verkeerskundige, ruimtelijke en andere relevante vlakken. Zo heeft bijvoorbeeld een nieuw bedrijventerrein invloed op de verkeersstromen. Concreet gaat het over: welk soort verkeer zal gebruik maken van welke wegen? Hoeveel bijkomend verkeer mogen we verwachten tegen 2020? Wie zal van waar naar waar rijden? Daarnaast komen ook zaken zoals oversteekbaarheid, verkeersleefbaarheid in dorpskernen en milieu aan bod.

Het onderzoek bekijkt niet alleen de effecten op gemeentelijk niveau maar ook in een breder regionaal kader. De expertise van het Vlaams Verkeerscentrum komt daarbij goed van pas. Drie mogelijke scenario’s worden onderzocht. De resultaten moeten leiden tot een lijst van mogelijke knelpunten en kansen voor de regio. 

Kris Vreys, adjunct-directeur van de Intercommunale Ontwikkelingsmaatschappij voor de Kempen (IOK), is lid van de klankbordgroep Gebiedsgerichte Visie Noorderkempen. Via deze groep wil de provincie alle betrokken actoren uit de regio informeren en een stem geven. Kris onderschrijft het belang van een objectieve studie maar hoopt ook op concrete acties.

Kris Vreys stelt: “Deze studie kan op een objectieve manier een beeld creëren van de sterktes en de zwaktes in de Noorderkempen. De provincie kan hier samen met de gemeenten een duidelijk wervend project formuleren.

Voor IOK als vereniging van de gemeentebesturen is het van het allergrootste belang dat de gemeenten in de Noorderkempen leefbare gemeenten blijven. Ook de bereikbaarheid van de Noorderkempen staat voorop. We weten allemaal dat bijvoorbeeld de treinverbindingen nog beter kunnen. Ook voor een betere ontsluiting van de bedrijventerreinen in de Noorderkempen, met nieuwe ontwikkelingen in Turnhout, Oud-Turnhout, Beerse en Hoogstraten, moet dit plan een antwoord bieden.

IOK hoopt dan ook dat het provinciebestuur een duidelijke totaalvisie kan formuleren, die ook gedragen wordt door de verschillende gemeentebesturen. Daarbij is het ook belangrijk om met concrete haalbare deelprojecten te werken. Met andere woorden: we vragen een concreet, wervend actieprogramma. Eén dat een duidelijk appel doet naar alle partijen die bij mobiliteit betrokken zijn. Het plan mag geen dode letter worden, maar moet op korte en middellange termijn tot realisaties leiden.”

De verschillende ruimtelijke ideeën van de gemeenten en de andere partners (zoals intercommunales en openbaarvervoermaatschappijen) worden in de concepten verwerkt. Let wel, deze concepten worden louter en alleen voor het onderzoek uitgewerkt om een vergelijking mogelijk te maken. Ze vormen dus nog geen definitieve visie voor de Noorderkempen, maar brengen de effecten in kaart.

Het eerste concept heet het patchworkmodel. De Noorderkempen is daarbij een lappendeken met overal nieuwe ontwikkelingen; hier wonen, ginder meer bedrijvigheid. Het model analyseert wat er gebeurt als elke gemeente haar eigen planning uitvoert zonder bijkomende ondersteunende maatregelen en wat de gevolgen zijn van de voorziene economische groei. Het uitgangspunt is dat alle geplande bedrijventerreinen effectief gerealiseerd worden en dat het huidige wegennet blijft zoals het is. Ook de effecten van de geplande omleidingswegen rond Brecht, Zoersel en Baarle worden meegenomen.

Het tweede concept werkt met corridors die het wegennet binnen de Noorderkempen optimaliseren. Twee interne ontsluitingswegen verbeteren de leefbaarheid van de kernen en zorgen voor een optimale ontsluiting van verschillende bedrijventerreinen. De logistieke hotspots Turnhout en Meer krijgen een maximale invulling en de economische knooppunten Malle en Arendonk ontwikkelen extra bedrijventerreinen.

Het derde concept bestaat uit een kamstructuur die de ontwikkeling van de geplande bedrijvigheid bundelt aan de rand van de Noorderkempen. Het verkeer dat daaruit voortkomt, heeft een onmiddellijke ontsluiting via het hoofdwegennet. Het verkeer gegenereerd binnen de Noorderkempen, wordt zo snel mogelijk afgeleid naar het hoofdwegennet.

Met zoveel % zal het verkeer in de Noorderkempen toenemen tegen 2020 als elke gemeente haar plannen voor wonen en bedrijvigheid realiseert én als er geen bijkomende maatregelen genomen worden om het verkeer te beheersen.

Deze forse toename van auto- en vrachtverkeer overbelast de kernen van Hoogstraten, Rijkevorsel en Malle en leidt tot (verkeers-)leefbaarheidsproblemen. Door de beperkte afwikkelingscapaciteit van een aantal kruispunten komt ook de ring rond Turnhout zwaar onder druk te staan. De omleidingswegen rond Zoersel en Brecht vangen het doorgaand verkeer goed op, maar toch blijven de dorpskernen van Brecht en Sint-Job-in-'t-Goor kampen met erg veel verkeer. In Arendonk en Ravels blijft het verkeer in 2020 gelukkig wel op een aanvaardbaar niveau.

Het verkeersmodel van het Vlaams Verkeerscentrum geeft inzicht in de huidige en toekomstige verkeer- en vervoerstromen. Allerlei parameters voorspellen de verwachte verkeersdrukte in 2020.

De expertise van het Vlaams Verkeerscentrum komt goed van pas in de mobiliteitsstudie van de Noorderkempen. Het verkeersmodel dat zij ontwikkelden, bevat standaard een aantal socio-demografische gegevens, verplaatsingsparameters en verkeerstellingen. In deze studie is het model volledig aangepast op maat van de Noorderkempen. Zo neemt het model de recente tellingen van de gemeenten, de geplande verkeersingrepen en de toekomstige ontwikkelingen mee. In samenspraak met de provincie Noord-Brabant werd zelfs het grensoverschrijdend verkeer op punt gezet.

Het model maakt allerlei simulaties tot het jaar 2020. We weten dan hoeveel auto- en vrachtverkeer er op de wegen zal rijden. We kunnen de gekozen routes bepalen en nagaan welke verschuivingen van verkeer bepaalde ingrepen met zich meebrengen. Het model geeft een goede indicatie en kan als basis dienen om in een latere fase gefundeerde en onderbouwde beslissingen te nemen.

Het Agentschap Wegen en Verkeer (AWV) van de Vlaamse overheid startte op 14 maart 2011 met de tweede fase van de aanleg van de ring rond Brecht.

In 2020 zullen minstens 10.000 voertuigen gebruik maken van deze nieuwe omleidingsweg. De ingreep verbetert de doorstroming en leefbaarheid in Brecht dan ook drastisch.

In de eerste fase werd een brug gebouwd over het HSL-complex en een rotonde aan de N133 aangelegd. AWV maakt voor de tweede fase van dit project 14,4 miljoen euro vrij.

Dit jaar wordt een nieuw op- en afrittencomplex voor de E19 aangelegd. Dat voorziet in een ovonde boven de snelweg waar de verschillende op- en afritten op aantakken. Ook het nabijgelegen bedrijventerrein 'De Ring' krijgt een nieuwe ontsluitingsweg.

Daarna staat de aanleg van de ringweg vanaf de rotonde aan de Wuustwezelsteenweg (N115) tot aan de Veldstraat op het programma. De nieuwe baan gaat via een brug over de Oudaenstraat, de bestaande brug over de hogesnelheidslijn en bruggen over de E19. De weg krijgt één rijvak per rijrichting. Het einde van de ingreep is gepland na de zomervakantie van 2012.

In de derde fase (voorlopig gepland in 2013) wordt het laatste stuk van de ringweg aangelegd vanaf de rotonde aan de Veldstraat tot aan de Lessiusstraat. De realisatie daarvan is essentieel om op lange termijn de leefbaarheid en de doorstroming te garanderen.

Wil je deze nieuwsbrief in de toekomst nog ontvangen? Abonneer je dan als volgt:

1. vul rechts bovenaan je e-mailadres in
2. klik op 'verzenden'
3. je ontvangt een mail met een link waarop je nog eens klikt om je inschrijving te bevestigen 

De nieuwsbrief 'Mobiliteitsstudie gebiedsgerichte visie Noorderkempen' is een uitgave van de dienst Mobiliteit van de provincie Antwerpen.

Dienst Mobiliteit
Provincie Antwerpen
Koningin Elisabethlei 22
2018 Antwerpen
T: 03 240 66 97
E-mail: mobiliteit@admin.provant.be
Website: www.provant.be/mobiliteit/wegen/studies