- Home
- Leefomgeving
- Waterlopen
- Gebiedsgerichte projecten
- Koude Beek
Facelift van de vallei van de Koude Beek
Sinds enkele jaren werken de provincie Antwerpen, het gemeentebestuur van Borsbeek, de vzw Kempens Landschap, het stadsbestuur van Mortsel en Natuurpunt samen rond de vallei van de Koude Beek om het water de nodige ruimte te geven en de open ruimte te vrijwaren. De aankoop door het gemeentebestuur in 2000 van een aantal stroken langsheen de Koude Beek vormde het startschot voor de ecologische herinrichting van de Koude Beek. Vele bijkomende initiatieven van de verschillende partners volgden en in 2008 werd de afronding van een gezamenlijk inrichtingsproject gevierd met een feest voor de hele buurt.
Ecologische herinrichting succesvol afgerond
Ruimte voor water en kansen voor natuur
Middenin een grotendeels verstedelijkt gebied vormt de vallei van de Koude Beek en haar zijlopen in Borsbeek en Mortsel een unieke open ruimte met belangrijke kansen voor natuur en landschapsherstel. Tegelijk gaf de Koude Beek in het verleden echter ook aanleiding tot overstromingen in het centrum van Borsbeek. De watersnood van september 1998 was de aanleiding om de koppen bij elkaar te steken en het startschot te geven voor de herwaardering en definitieve vrijwaring van het valleigebied.
Ingrepen aan waterlopen
De eerste stappen werden in 2001 gezet met een klein project tussen de gemeente Borsbeek en de dienst Waterbeleid van de provincie. Wat begon met de aanleg van een meander, een plasberm en een amfibiepoel groeide uit tot een groots project waarin de vallei van de Koude beek een ware facelift kreeg. Zo werden er o.a. twee overstromingsgebieden met een totale oppervlakte van meer dan 1 hectare aangelegd. Daarnaast werd 450 meter overwelving uitgebroken waardoor zowel de Koude Beek als de Fortloop opnieuw in een open bedding stromen. In totaal werden over een lengte van 350 meter plasbermen voorzien. Een speciale constructie aan de Fortgracht met plasberm en overstromingszone zorgt er ondertussen ook voor dat deze gracht als een groot buffergebied voor overtollig water kan fungeren.
35 ha landschap definitief beschermd
Om het valleigebied ook voorgoed te vrijwaren werd een groot deel van het landelijke gebied aangekocht. De gemeente Borsbeek kocht 2,4 ha aan, de stad Mortsel 3 ha en de provincie 1,5 ha. De vzw Kempens Landschap spande echter de kroon met maar liefst 28 ha grondverwerving. In totaal werden zo 35 ha open ruimte niet alleen definitief beschermd, maar ineens ook verfraaid en ecologisch ingericht. Meer dan 4.000 bomen en struiken werde aangeplant en het gebied werd verder verrijkt met twee amfibieënpoelen. En om iedereen maximaal van de unieke open ruimte te laten genieten werden bijkomende fiets- en wandelpaden aangelegd.
Doordacht beheer en toekomstplannen
In totaal werd al voor meer dan 2,5 miljoen euro in het gebied geïnvesteerd. Maar het einde is nog niet in zicht. Zo staan er nog diverse acties op stapel om de ecologisch-landschappelijke waarde van Fort 3 te versterken. Maar ook de vzw Kempens Landschap stopt niet met werken na de verwerving van het waardevolle ‘open-ruimte-patrimonium’. In samenwerking met de gemeente Borsbeek staan alvast nog de aanleg van een wandelweg, de creatie van een permanente waterpartij en zo mogelijk de realisatie van het eerste geboortebos in Borsbeek in de steigers.
Slibbehandeling en -meting
Slibmeting in Fortloop
Door het gemeentebestuur Borsbeek en de provincie werd intussen ook een project opgestart om de slibproblematiek in de Fortgracht aan te pakken. Door de jaren heen is deze waterloop aan Fort III namelijk helemaal dichtgeslibd. Bovendien is dit slib sterk verontreinigd waardoor dit bij een eventuele ruiming naar een speciale stortplaats zou moeten afgevoerd worden en aangezien het hier om meer dan 50.000 m³ gaat, zou dit een dure aangelegenheid zijn. Als alternatief voor de klassieke slibruiming wordt nu met 'slibetende' bacteriën gewerkt. Na uitstrooiing van bepaalde bacteriën gaan die het organische gedeelte van de slib verteren zodat het volume verkleint. Na de eerste behandeling in juli 2008 werd al een slibvermindering van 3.440 m³ vastgesteld (na zes maanden) zodat eind 2008 opdracht gegeven werd voor een tweede uitstrooiing.
Meer info?
Wendi Sturm
Projectingenieur
tel.: 03 240 54 79
fax: 03 240 64 78
e-mail: wendi.sturm@admin.provant.be
